รู้จักกับ “ริเน็น” ปรัชญาธุรกิจญี่ปุ่น ที่ทำให้กิจการยั่งยืนเกิน 100 ปี

รู้จักกับ

ในจำนวนบริษัทอายุเกินร้อยปี 5,586 แห่งทั่วโลก กว่า 56% อยู่ที่ญี่ปุ่น ทำให้ญี่ปุ่นเป็นชาติมีบริษัทอายุเกินร้อยมากที่สุด อะไรคือวิถีความยั่งยืนที่พาธุรกิจญี่ปุ่นอยู่ได้ตั้งแต่ยุคจดหมายจนยุคดิจิทัล?

คนญี่ปุ่นมีปรัชญาการบริหารที่เรียกว่า ริเน็น” (Rinen) แปลตรงตัวว่า เหตุผลที่เกิดจากปัญญา หลักการของริเน็นคือการตอบคำถามว่า “ธุรกิจของเราดำรงอยู่เพื่ออะไร?” และยึดมั่นจุดยืนนั้นในทุก ๆ ก้าวย่างการตัดสินใจ โดยไม่เอากำไรเป็นที่ตั้ง เน้นแสวงหา “ความสุข” มากกว่าผลประโยชน์ ได้แก่

  • ให้ความสุขลูกจ้าง คือภารกิจอันดับ 1
  • ให้ความสุขคู่ค้า คืออันดับ 2
  • ให้ความสุขลูกค้า คืออันดับ 3
  • ให้ความสุขกับสังคม คืออันดับ 4
  • ความสุขของเจ้าของและผู้ถือหุ้น คืออันดับสุดท้าย

จะเห็นว่าแนวคิดแบบริเน็นจะตรงกันข้ามกับการบริหารธุรกิจทั่วไปที่มักจะเอาเรื่องผู้ถือหุ้นมาก่อนอย่างอื่น ปรัชญาริเน็นเชื่อว่าหากเราดูแลพนักงานให้ดีเหมือนคนในครอบครัว พนักงานก็จะดูแลลูกค้าด้วยใจ หากมีสัมพันธ์ที่ดีกับคู่ค้า ก็จะได้เพื่อนคู่คิด และหากคืนสิ่งที่ดีสู่สังคม ธุรกิจก็จะเข้าไปอยู่ในใจคนหมู่มาก และเป็นอันดับหนึ่งที่พวกเขาจะนึกถึงเมื่อต้องการซื้อ

จงเติบโตอย่าง ต้นสนไม่ใช่ ต้นไผ่

“ดร. กฤตินี พงษ์ธนเลิศ” อาจารย์ภาควิชาการตลาด จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ผู้เชี่ยวชาญด้านวัฒนธรรมญี่ปุ่น กล่าวว่าริเน็นเปรียบเหมือน “ต้นสน” ที่เติบโตช้า ๆ แต่ยั่งยืน ต่างจากธุรกิจทั่วไปที่เป็นเหมือน “ต้นไผ่” ซึ่งโตไวแต่ก็ตายเร็ว หากคิดแต่จะสูบเอากำไรอย่างตะกละตะกลาม ไม่นานก็ล้ม แต่ถ้ายึดเป้าหมายว่าต้องการมอบความสุขให้กับลูกจ้าง คู่ค้า ลูกค้า และสังคม ธุรกิจก็จะอยู่ได้แม้ว่ายุคสมัยจะเปลี่ยนไป ตราบเท่าที่ความรักที่ได้กลับมานั้นยังคงอยู่

ริวเก็ตสึร้านขนมในตำนานผู้ยึดมั่นในริเน็น

“ริวเก็ตสึ” ร้านขนมอายุกว่าร้อยปีในจังหวัดฮอกไกโดเป็นหนึ่งในธุรกิจที่ยึดหลักริเน็น พวกเขาเปิดร้านขึ้นมาด้วยเป้าหมายคือ “สานสัมพันธ์ให้ครอบครัว” ขนมทุกชิ้นที่ทำ ก็เพื่อให้คุณพ่อได้ซื้อกลับไปฝากลูกที่บ้าน ให้เด็ก ๆ รอทานด้วยความตื่นเต้น และล้อมวงกินด้วยกันอย่างอบอุ่น ไม่ว่าสภาพเศรษฐกิจจะเป็นยังไง ขนมของริวเก็ตสึจะต้องราคาถูกอยู่เสมอ ให้พ่อแม่ทุกคนซื้อได้ และไม่ลดคุณภาพวัตถุดิบโดยเด็ดขาด ผลคือริวเก็ตสึเติบโตขึ้นทุกปี ได้รางวัลการทำขนมมากมาย และเป็นขวัญใจลูกค้าทั่วฮอกไกโดโดยไม่ต้องโฆษณาเลย

แบรนด์ถูก แบรนด์ฮิต แบรนด์ทันสมัย พวกนี้สักวันมันก็จืดจางเมื่อมีคู่แข่งที่ถูกกว่า ฮิตกว่า อินเทรนด์กว่า แต่ “แบรนด์ที่ลูกค้ารัก” นั้นจะยังอยู่ได้ ตราบเท่าที่ธุรกิจยังคงเติมความใส่ใจให้ลูกค้า เหมือนคู่รักตายายที่จับมือเคียงคู่กันไม่ว่าเวลาจะเปลี่ยนไปแค่ไหน ถ้าคุณเป็นคนหนึ่งที่อยากทำธุรกิจด้วยหัวใจ ริเน็นก็คือกุญแจที่จะไขพาคุณเข้าไปอยู่ในอ้อมใจของผู้บริโภค

ติดตามบทความสาระเพื่อ SME ได้ตลอดเวลา เพียงกด Like เพจ “ศูนย์นวัตกรรมทางเทคโนโลยี” รวมเคล็ดลับ ข่าวสาร เทรนด์ เรื่องราวแรงบันดาลใจ และบทวิเคราะห์ดี ๆ อัพเดตทุกวัน คัดสรรมาเพื่อเจ้าของธุรกิจโดยเฉพาะ